Dünya:
Arap Baharından Yüksek Teknolojili Bir Geleceğe
Derken Tahrir Meydanı keşfedildi. Onun gibilerin başını çektiği bir ayaklanmayla Hüsnü Mübarek görevden uzaklaştı ve Arap dünyasında yerleşik düzen alt üst oldu. Altı ay sonra da Mehayri, iş dünyasındaki yepyeni bir Mısırlı sınıfa, Arap Baharı'nın girişimciler sınıfına katıldı. O şimdi plandığı gibi Mısır'ı terk etmek yerine ülkede kalarak SuperMama adlı yeni şirketini büyütüyor. Kadınlar için Arap dilinde olan bu sitenin 10 çalışanı var. 30 yaşındaki Mehayri, "Benim kuşağım bu devrim sayesinde kendine inanmaya başladı" diyor ve "Mübarek'i devirebilen Mısırlıların başka kim bilir neler yapabilir?" diye soruyor. Onun gibi eğitimli ve varlıklı (ülkedeki çoğunluğun aksine başka seçenekleri de olan) Mısırlılar için aydınlatıcı bir soru bu. Önceleri İngiltere veya Kanada'ya taşınmayı uman Mehayri'nin Londra'daki Westminster Üniversitesi'nden interaktif medya dalında yüksek lisans diploması var. Mısır ekonomisiyse yıllardır süren yolsuzluğun ardından tekliyor. Turizm ve yatırımlar iyice azaldı. Kitlesel işsizlik giderek artıyor ve protestolar sürüyor. Ülke Eylül'de yeni hükümetini seçecek. Fakat ne kadar belirsizlik olsa da, Tahrir Meydanı'ndaki heyecan verici günlerde Facebook ve Twitter'a sarılanlardan bazıları şimdi web siteleri ve uygulamalar üstünde çalışmayı sürdürüyor veya buna yeni başlıyor. Bu yolla istihdam yaratmayı ve kâr etmeyi umuyor. ABD-Mısır İş Konseyi'nin Başkanı Huş Çoksi, "Bu devrim yüksek eğitimli, ekonomiyle içli dışlı, geleceğe odaklı bir kesim tarafından gerçekleştirilmiş olması bakımından sıra dışı. Fakat Tahrir Meydanı'na çıkmalarının asıl amacına ulaşmak için ekonomik bir büyüme, modern bir düşünce yapısı ve daha çeşitlenmiş bir ekonomi gerekiyor" diyor. Mehayri de çağı yakalamak istiyor. Haziran'da o ve SuperMama'nın kurucu ortağı Zeynep Samir, aynı ayın sonunda Kahire'de gerçekleştirilen NextGen IT Eğitim Kampı'na katılmak için başvurmuşlardı. Bu etkinlik, ABD Dışişleri Bakanlığı'yla ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı'nın işbirliğiyle kurulan Küresel Girişimcilik Programı tarafından destekleniyordu. Danimarka ve Mısır devletlerinin de destek sağladığı beş günlük etkinlik boyunca altı Amerikalı girişimci, iş planlarını geliştirmeleri konusunda 38 Mısırlı girişimciye yardım etti. Son gün, kazanan dört takım seçildi. Onlardan ikisi, etkinliğe pazarlama sitesi iContact'te (şirketin icra başkanı da etkinlikteydi) üç haftalık bir staj için Kuzey Carolina'ya gidecek. Öbür ikisi de, yani Mehayri ve Samir, Danimarka'da üç aylık bir programa katılacak. Etkinliğe katılan girişimcilerin çoğu iyi eğitimli, çalışıyor ve orta veya üst sınıftan ailelere mensup. Fakat ona rağmen büyük belirsizliklerle karşı karşıyalar. Kahire Amerikan Üniversitesi'nde öğrenci olan ve dünyanın dört bir yanındaki hastanelerin yerini belirlemesi için Inkezny adlı bir uygulama (uygulamanın adı Arapça "kurtarın beni" demek) geliştiren Mervan Ruşdi, "Bundan sonra ne olacağını kimse bilmediği için herkes endişeli. Mısır'da acil numara 123'ü arasanız bile ambulansın geleceğinden emin olamazsınız" diyor. iContact'te staj hakkı kazanan Ruşdi, kaygılarına gem vurmaya çalışıyor. Onun gibi genç girişimciler şirketlerini eninde sonunda devlet nezdinde tescil etmek ve bunun için bürokratik engellerin arasından yol bulmak zorunda. Bunun son derece zor bir adım olduğuysa herkesçe biliniyor. Mehayri, "Formaliteler tam bir kâbus. Üstelik devrimden önceki günlerde rüşvet de gerekiyordu" diyor. Fakat Mehayri'nin kulağına bazı yüreklendirici olaylar da çalınmış. "Bir arkadaşım kendi şirketinin tescil işlemlerini bir buçuk günde tamamlamış. Çünkü bu işle ilgilenen kişi, bizim deyişimizle, 'devrimin tüm değerlerine sahip' imiş" diyor. 30 yaşındaki Muhammed Rafia ve 23 yaşındaki kuzeni Ali Rafia da iyimserler. İkisi, üç başka akrabayla birlikte Bey2ollak uygulamasını kurmuş. Uygulama, kullanıcıların tıkalı yollar hakkında birbirilerini uyarmasını sağlıyor. Ali Rafia, "Elektrik dışında bir şeye ihtiyaç duymadığımız için şanslıyız. Mal üretsek veya dükkân açsak böyle mi olur? O tür işlerde mutlaka devletin desteği gerekir" diyor. İşe gidip gelmenin ortalama ikişer saati bulabildiği bir şehirde uygulama anında ilgi görmüş. Temmuz itibariyle 50 bini aşkın aboneye ulaşmış ve Mısır'daki en büyük cep telefonu operatörlerinden biri olan Vodafone'la ortaklığa gitmişler. Küresel Girişimcilik Programı'nın fikir babası olan ABD Dışişleri Bakanlığı'ndan Steven Koltai, programın pratik hedefleri olduğunu söylüyor. "Amaç istihdam yaratmak. İstihdam, uygar bir toplumun ve ekonomik büyümenin en önemli dayanağıdır. Ve ister Ohio'da olsun, ister Mısır'da, istihdamda büyümenin en büyük lokomotifi de girişimciliktir" diyor. Mısır'da hâlâ çift hanelerde dolaşan ve daha çok üniversite mezunu olmayanlar için sorun yaratan gençler arasındaki işsizlik, devrime yol açan etkenlerden biriydi. Bazı web girişimcileri arasında şimdiden başarı öyküsü yazanlar var. Ocak'ta, Küresel Girişimcilik Programı'nın örgütlediği bir heyet aracılığıyla bir grup Amerikalı yatırımcı ve girişimci, Mısırlı müteşebbislerle görüşmek için Kahire'ye geldi. Ziyaret süresince Ticaret Odası, Kahire Amerikan Üniversitesi ve Kahire merkezli risk sermaye firması Sawari Ventures gibi kuruluşlar, iki şirketi 20 bin dolarla ödüllendiren bir iş planı yarışmasına ev sahipliği yaptı. Kazananlardan biri, 30 yaşındaki Eşref El Fadil ve 23 yaşındaki Heysem El Fadil adlı iki kardeşin geliştirdiği arama motoru Kngine idi. Bu yarışmanın yardımıyla Sawari Ventures'ın kurucusu Ahmet el-Alfi, Kngine'e sponsor oldu. Alfi, arama motorunun kurucularıyla Twitter'da irtibat kurmuştu. "Dışarıdan sekiz kişi şirkete baktıktan ve yarışmayı onların kazandığını gördükten sonra bu kararı daha kolay verdim" diyor Alfi. Kngine'in şimdi 12 çalışanı var. Þirket daha geçenlerde Silikon Vadisi'nden birkaç yatırımcıyla buluştu. Yatırımcılar için henüz doymamış bir internet pazarına erken girmek gibi bir fırsat var, çünkü Bilişim ve Teknoloji Bakanlığı'na göre Mısırlıların ancak üçte biri evde internet kullanıyor. Mısır'daki potansiyeli gören Alfi 2006'da Güney California'dan ayrılıp Kahire'ye yerleşmiş. SuperMama'da girişimlerini kişisel tasarruflarıyla finanse eden Mehayri ve 29 yaşındaki Samir'in kendilerine biçtiği görev, annelere hitap eden Arap dilindeki ilk sitelerden biri olmak. Mısır'daki internet kullanıcılarının neredeyse yarısının kadın olduğu gerçeğini bir fırsata dönüştürmeyi umuyorlar. iContact'in kurucu ortağı Ryan Allis da, gördüklerinin onu yüreklendirdiğini söylüyor. "Bu girişimciler büyük ve küresel düşünüyor. Belki çok etkili olacak şirketler kuruyor ve ürünler geliştiriyorlar. Ben bu genç girişimcilere 30, 40 veya 50 bin dolar yatırım yaparım" diyor Allis. Eğitim kampının sonunda altı Amerikalı girişimciyle Danimarka heyetinden bir üye, kendi paralarından 125 bin dolarlık bir fon oluşturup Mısırlı teknoloji şirketlerine yatırım yapmaya karar verdi. Genç Girişimci Konseyi'nin kurucusu Scott Gerber ve Amerikan heyetinden bir üye, "Mısır'da karşılaştığımız ticari zekâdan müthiş etkilendik" diyor.

THE NEWYORK TİMES
Anahtar Kelimeler

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Yap Yeni Üyelik

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner118

banner113

ABD'den nükleer bombardıman uçaklarıyla...
ABD Hava Kuvvetleri'ne bağlı B-52 nükleer bombardıman uçaklarının, Ağustos başında tartışmalı...

Haberi Oku